فتق کشاله ران (INGUINAL HERNIA) چیست؟

ر محوطه آزاد شکم، احشاء مختلف از جمله رودها، معده، کبد و طحال قرار دارند بعضی از این اعضا از جمله کبد و طحال توسط رباط هایی به جدار شکم وصل و در محل خود ثابت هستند، ولی روده ها، بخصوص قوس های روده با یک در عین وصل بودن به حدی آزادانه در شکم روی هم می لغزند و جای کاملا ثابتی ندارند.
دیواره شکم، که در مواردی مانند عطسه، سرفه و یا هر نوع زور زدن فشارهای شدید و نسبتا بالایی را باید تحمل کند از چند لایه عضلات و غلاف های غضلانی محکم تشکیل شده است اگر در هر نقطه ای از این جدا متعف و یاسستی ایجاد شود، قسمتی از احشاء داخل شکمی از این قسمت به خارج محوطه شکم و زیر پوست رانده شده و فتق HERNIA ، ایجاد می شود که در اصطلاح عامه به این عارضه ( باد فتق ) می گویند.
در فتق کشاله ران یا همان ” فتق مغبنی” که شایع ترین نوع فتق است، گاهی منشاء مادر زادی است که در نوزادان هم دیده می شود، ولی در بزرگسالان گاهی دلیل ایجاد آن ضعف تدریجی جدار شکم به دلیل سال ها فشار است.

*علایم فتق مغبنی
در فتق های مغبنی ، روده ها از سوراخ فتق وارد محوطه زیر پوست می شوند و یک برآمدگی ایجاد می کنند با احساس ناراحتی موضعی و درد هم همراه باشد این برآمدگی بخصوص در حالت ایستاده ، مشخص تر و درحالت خوابیده ممکن است بکلی از بین برود ولی در حالت ایستاده و خوابیده، هر نوع زور زدن ، عطسه، سرفه ویا حتی خندیدن می تواند به دلیل افزایش فشار داخل شکم، سبب خارج شدن روده ها و برآمدگی فتق شود.
در اوایل بیماری: با شار مختصه انگشت، می توان روده ها را به داخل شکم برگرداند ولی بتدریج با گذشت زمان، سوراخ موجود در جداره عضلانی شکم بزرگ ترمی شود و به تعداد بیشتری از قوس های روده اجازه خروج می دهد روده ها بتدریج در زیر پوست و محوطه خارج شکم برای خود جا باز می کنند و اندازه فتق بتدریج بزرگتر می شود، به طوری که در فتق های پیشرفته قسمتی از روده ها به طور دایم و کیسه منق می مانند و برجستگی قابل توجه فتق کاملا ثابت و پا برجا می شود.

*عوارض فتق
گاهی روده ها در داخل فتق پیچ خورده و گیر می کنند موجب انسداد روده و مانع عبور محتویات آن می شوند که با درد شدید همراه است این حالت نیاز به عمل فوری دارد، زیرا ممکن است در صورت طول کشیدن، قوس روده ای که داخل فتق گیر کرده است متورم و گردش خون آن مختل شود و منجر به سیاه شدن روده شود.
سیاه شدن و مردن روده در داخل فتق یکی از عوارض و خیم فتق هاست که به عمل جراحی فوری و گسترده تری نیاز دارد به دلیل احتمال و امکان این عارضه و خطرات ناشی از آن توصیه می شود، فتق ها مغبنی در هر سنی از نوزادی تا سنین بسیاری بالا عمل شوند.

*تشخیص فتق کشاورزان
تشخیص فتق به آسانی با معاینه بیمار مشخص می شود و نیاز به آزمایش های گوناگون و عکسبرداری ندارد بسیاری از بیماران خود متوجه برآمدگی و گاهی احساس درد در ناحیه کشاورزان می شوند و به همین دلیل به پزشک مراجعه می کنند برآمدگی در ناحیه کشاورزان گاه صبح ها به دلیل استراحت هنگام شب، بکلی از بین می رود ولی در طول روز دوباره ظاهر می شود

*درمان بدون عمل جراحی
درمان اصلی و قطعی فتق مغبنی عمل جراحی است که به کمک آن سوراخ ایجاد شده در جدار شکم ترمیم و بسته می شود و فتق بکلی از بین می رود در مواردی که عمل جراحی به دلیل وضع عمومی بیمار و مشکلات و بیماری های دیگر به صلاح او نباشد ،‌می توان از فتق بند استفاده کرد فتق بند با ایجاد فشار در محل سوراخ فتق تا حدودی مانع از خروج روده ها به داخل کیسه فتق می شود.

*درمان با عمل جراحی
در صورتی که مانع مهمی برای عمل جراحی وجود نداشته باشد ، تمام فتق های مغبنی باید عمل شوند تا هم از بزرگتر شدن فتق وهم از احتمال سیاه شدن روده ها جلوگیری شود.
پس از عمل جراحی، معمولا بیمار فردی روز عمل و گاه همان روز می تواند از بیمارستان به منزل برود نجیه های پوست یک هفته تا ده روز پس از عمل برداشته شده و به بیمار توصیه می شود تا دو ماه از کارهای سنگین دوری کند اکثر بیماران دو هفته پس از عمل به کار روزمره باز می گردند، ولی در صورت انجام کارهای سنگین باید شش هفته صبر کنند.

منبع:خبرگزاران

دکتر محسن حسین زاده پاریزی پزشک -متخصص طب فیزیکی وتوانبخشی وفیزیوتراپی کرمان-چهار راه طهماسب آباد-ابتدای بلوار جهاد- ساختمان پزشکان جهاد-طبقه اول